Hưởng lợi ích từ việc chăm sóc, bảo vệ và phát triển rừng, người dân bản Púng Hày, xã Nậm Mằn, huyện Sông Mã đã thay đổi nếp nghĩ, cách làm, tập trung chăm sóc những cánh rừng ngày càng xanh tốt.

Kiểm lâm địa bàn cùng tổ bảo vệ rừng bản Púng Hày làm đường băng cản lửa PCCCR.

Cùng tổ bảo vệ rừng bản Púng Hày đi tuần tra rừng, Trưởng bản Lường Văn Thỏa thông tin: Bản có 51 hộ, 133 nhân khẩu, nhiều năm nay, dân bản luôn có ý thức bảo vệ rừng. Ban quản lý bản thường xuyên phối hợp với kiểm lâm địa bàn tổ chức tuyên truyền quy định của pháp luật về quản lý bảo vệ rừng cho bà con, nhất là quy định về làm nương rẫy, PCCCR. Nhiều năm qua, ở bản không có tình trạng phá rừng hay cháy rừng xảy ra. Đồng thời, kiểm lâm còn tổ chức cho người dân ký cam kết không chặt phá rừng, việc đốt nương phải được giám sát chặt chẽ.

Mấy chục năm về trước, nhiều người dân bản Púng Hày phá rừng làm nương. Vài vụ đầu, đất nương màu mỡ, thì trồng ngô, trồng lúa còn được thu hoạch, đến khi đất bạc màu, bà con lại tiếp tục phá rừng, hậu quả là nhiều cánh rừng của bản trở thành đồi trọc, đất bị xói mòn, nguồn nước khan hiếm, nhiều diện tích bị bỏ hoang, hầu như cả bản đều là hộ nghèo.

Trưởng bản Lò Văn Thỏa cho biết thêm: Ban quản lý bản đã phối hợp với cán bộ kiểm lâm tuyên truyền, vận động người dân thay đổi cách nghĩ, cách làm để cứu lấy cánh rừng. Đầu tiên, bà con không trồng cây lương thực ngắn ngày trên đất dốc để rừng tái sinh; ở những diện tích nương, ruộng bạc màu còn có thể canh tác được, bản đề nghị huyện, xã hỗ trợ cải tạo đất, hỗ trợ giống cây trồng phù hợp. Nhờ thế, nhiều diện tích rừng dần được khoanh nuôi tái sinh.

Đến nay, bà con bản Púng Hày đã trồng được 9,5 ha nhãn, thâm canh 4,6 ha lúa ruộng và trồng cỏ để chăn nuôi trên 150 con trâu, bò. Hiện, cả bản có 510 ha rừng phòng hộ, 100 ha rừng sản xuất, năm 2021 được chi trả hơn 200 triệu đồng tiền dịch vụ môi trường rừng và khoán bảo vệ rừng đặc dụng. Từ nguồn tiền này, bản trích xây dựng nhà văn hóa, tu sửa đường nội bản, mua sắm các dụng cụ PCCCR đảm bảo sẵn sàng chữa cháy khi có cháy rừng xảy ra. Tổ bảo vệ rừng của bản có 12 người, tổ chức tuần tra rừng 1 lần/tháng, mỗi lần đi tuần 2 ngày. Riêng dịp cuối năm, tuần nào cũng tuần tra, bởi đây là mùa nông nhàn, các đối tượng ngoài địa bàn lợi dụng vào khai thác lâm sản trái phép.

Anh Ngần Văn Phóng, kiểm lâm phụ trách địa bàn xã Nậm Mằn, chia sẻ: Tuy lực lượng kiểm lâm mỏng, nhưng anh em thường xuyên phối hợp với bản tuần tra, kiểm tra rừng. Nhiều năm qua, bản Púng Hày được đánh giá làm tốt công tác bảo vệ và phát triển rừng, góp phần khôi phục dần diện tích rừng bị mất.

Câu chuyện phá rừng làm nương rẫy ở Púng Hày đã lùi vào quá khứ, giờ đây cả bản được bao quanh bởi màu xanh của rừng. Những cánh rừng hồi sinh đã mang lại nhiều lợi ích, đặc biệt là nguồn lợi từ mật ong rừng. Hiện nay, bản Púng Hày có hơn 1.000 tổ ong rừng được chia cho mỗi nhà chăm sóc và khai thác mật từ 30 tổ trở lên. Có thêm thu nhập từ rừng, tỷ lệ hộ nghèo của bản giảm xuống còn 58%, thu nhập bình quân 14 triệu đồng/người/năm. Bà con bản Púng Hày bây giờ luôn coi rừng là tài sản quý, cần chung tay bảo vệ của cả cộng đồng.